Oefentoets Biologie: Ademhaling | VMBO theoretische leerweg, 4 | variant 3

3/3 Ademhaling.

Op welke manier zijn de ribben met de wervelkolom verbonden?

1/2 Gaswisseling.

Bij allerlei processen in organismen worden gassen verbruikt en komen gassen vrij. Het opnemen en afstaan van deze gassen wordt gaswisseling genoemd.
Wanneer men de inwendige bouw van de longen van de mens bekijkt, valt het op dat er vele in- en uitstulpingen en vertakkingen zijn.

Hierover worden drie uitspraken gedaan:

1. Zonder deze in- en uitstulpingen en vertakkingen zou de borstholte kleiner zijn.
2. Zonder deze in- en uitstulpingen en vertakkingen zou de longinhoud kleiner zijn.
3. Zonder deze in- en uitstulpingen en vertakkingen zou het longoppervlak kleiner zijn.

Welke uitspraak is juist?

2/2 Gaswisseling.

De luchtwegen van de mens bestaan onder andere uit bronchiën, longblaasjes en luchtpijp.

Waar in de luchtwegen vindt de uitwisseling van gassen tussen bloed en lucht plaats?

1/2 De huig.

In de keelholte van de mens kruisen de luchtweg en de voedselweg elkaar. De huig en het strotklepje zorgen ervoor dat voedsel en lucht op de juiste plaats terechtkomen. Wanneer dit niet goed gebeurt, kunnen we ons verslikken. Wanneer we ons verslikken gaan we hoesten.

Waardoor ontstaat de hoestprikkel?

2/2 De huig.

Wat is daarbij de functie van de huig?

1/2 Het middenrif.
Zie figuur A 802 van de bijlage.

Het middenrif speelt onder andere een rol bij de ademhaling. Eén van de organen die door het middenrif heen gaan, is de slokdarm.

In de afbeelding zijn enkele organen aangegeven met een letter.

Met welke letter wordt de slokdarm aangegeven?

1/2 Het middenrif.

Naast het middenrif spelen ook de ribben een rol bij de ademhaling.

In welke richting bewegen het middenrif en de ribben zich bij het inademen?

1/3 Longblaasjes.
Zie figuur B 2258 van de bijlage.

De afbeelding geeft schematisch longblaasjes weer met omringende bloedvaten. De pijlen 1 en 2 geven de stroomrichting van het bloed in een bloedvat aan; pijl P de stroomrichting van de lucht. Tussen de lucht in de longblaasjes en het bloed in de haarvaten worden gassen uitgewisseld.
Lucht bevat onder andere koolstofdioxide, stikstof en zuurstof.

Welk van deze gassen stroomt in de richting van pijl P de longblaasjes in?

2/3 Longblaasjes.

Wanneer is het zuurstofgehalte van de lucht in een longblaasje het hoogst?

3/3 Longblaasjes.

Is het koolstofdioxidegehalte van het bloed in het bloedvat bij pijl 1 lager dan, gelijk aan of hoger dan dat in het bloedvat bij pijl 2?

1/3 De hik.

Bij de hik trekken de middenrifspieren zich krampachtig samen. Door de adem in te houden, of wat water te drinken tijdens de hik, gaat de hik meestal wel over. Vooral als het hikken lang duurt, kan dat erg vermoeiend zijn.

Gaat bij de samentrekking van de middenrifspieren het middenrif omhoog of omlaag?
Heeft dit inademing of uitademing tot gevolg?

afbeelding

2/3 De hik.
Zie figuur B 2702 van de bijlage.

In de afbeelding is een spiervezel van een middenrifspier met een uitloper van een zenuwcel weergegeven.
De pijl geeft de richting van de impulsen in deze uitloper aan.

Van welk type zenuwcel is de uitloper in de afbeelding een deel?

3/3 De hik.

In zeer ernstige gevallen van blijvende hik kan een zenuw vlak bij het middenrif doorgesneden worden. De middenrifspieren kunnen dan niet meer gebruikt worden voor de ademhaling.

Met welke spieren kan deze patiënt dan nog wel ademhalen? de [invulveld]

1/3 Hooikoorts.

Een allergie is een overgevoeligheid voor bepaalde stoffen. Zo is iemand met hooikoorts overgevoelig voor bepaalde soorten stuifmeelkorrels. Als hij die stuifmeelkorrels inademt, krijgt hij een loopneus, rode ogen en last van benauwdheid.

Zijn de stuifmeelkorrels die ingeademd worden vooral afkomstig van bloemen met windbestuiving of vooral van bloemen met insectenbestuiving? Leg je antwoord uit.

2/3 Hooikoorts.

Wat zijn stuifmeelkorrels?

3/3 Hooikoorts.
Zie figuur C 370 van de bijlage.

Bij een medicijn dat gebruikt wordt tegen hooikoorts, wordt een bijsluiter meegegeven. Er staat onder andere een 'pollenkalender' op: pollen is een ander woord voor stuifmeel.
In de afbeelding is zo'n pollenkalender weergegeven.

In welke maanden kan iemand die alleen allergisch is voor stuifmeel van de eik, volgens de pollenkalender, last krijgen van hooikoorts?

1/2 Neuspoliepen.

Neuspoliepen zijn plaatselijke zwellingen van het slijmvlies in de neus. Neuspoliepen kunnen hinderlijk zijn, vooral als ze wat groter worden of in een groepje bij elkaar liggen. Dan wordt de ademhaling door de neus belemmerd en moet men door de mond ademhalen.

Noem twee redenen waarom neusademhaling beter is dan mondademhaling.

2/2 Neuspoliepen.
Zie figuur B 2905 van de bijlage.

In de afbeelding is een doorsnede van een deel van het hoofd weergegeven.

Tijdens het slikken en bewegen de huig en het strotklepje.

Komt bij de persoon uit de afbeelding bij het slikken de huig tegen de neuspoliep?
En komt het strotklepje tegen de neuspoliep?

1/5 Ademhaling en roken.
Zie figuur A 790 van de bijlage.

Tijdens de ademhaling verandert de hoeveelheid lucht in de longen voortdurend. Deze veranderingen worden bij een proefpersoon gedurende enige tijd bepaald. In die tijd ademt de proefpersoon op verschillende manieren in en uit. Er wordt ook enkele keren zo diep mogelijk in- en uitgeademd.
In de afbeelding worden de resultaten weergegeven.

Hoeveel liter lucht ademt de proefpersoon uit tussen tijdstip 1 en 2? Dit is [invulveld] liter

2/5 Ademhaling en roken.
Zie figuur A 790 van de bijlage.

Als je zo diep mogelijk uitademt, blijft er toch nog een hoeveelheid lucht in de longen aanwezig. Deze hoeveelheid lucht wordt het 'residu' genoemd.

Welke letter in het diagram geeft het residu aan?