Oefentoets Biologie: Zenuwstelsel - algemeen | HAVO 1/HAVO 2/HAVO 3 | variant 5

Taken van de hersenen.

De hersenen

Een voetbalster schopt tegen een bal.
Zie figuur B 3231 van de bijlage.

In de afbeelding is te zien hoe een voetbalster tegen een bal schopt.

Zijn bij deze trapbeweging de grote hersenen betrokken?
En zijn de kleine hersenen er bij betrokken?

Een pijnlijke ervaring.

Iemand trapt in een punaise. Dit leidt achtereenvolgens tot:

1. het ogenblikkelijk optillen van de voet,
2. het voelen van pijn,
3. het grijpen naar de voet,
4. het uitschelden van de persoon die de punaise heeft laten liggen.

Bij welke activiteiten is zijn emotiecentrum betrokken?

Taken van het ruggenmerg.

Het ruggenmerg

Iemand die een hersenbloeding heeft gehad.

Iemand die een hersenbloeding heeft gehad, ziet een bepaald voorwerp en herkent het niet (bijvoorbeeld een potlood). Hij kan het wel pakken.

Dit wijst er op dat bij deze persoon

1/5 AU!

Iemand trapt in een punaise.
In een reflex trekt hij zijn been op, nog voordat hij pijn voelt.

Verlopen de impulsen van deze reflex via schakelcellen in de grote hersenen?
En via schakelcellen in het ruggenmerg?

2/5 AU!

De reflex wordt in gang gezet door zintuigjes in de huid van de voetzool.

Reageren deze zintuigjes op impulsen, op prikkels of op allebei?

3/5 AU!

In welk deel of in welke delen van de huid van de voetzool bevinden zich de zintuigjes die de reflex in gang zetten?

4/5 AU!

Direct na de reflexbeweging voelt de persoon pijn doordat de impulsen in een bepaald deel van het zenuwstelsel zijn aangekomen.

In welk deel zijn de impulsen dan aangekomen?

5/5 AU!

De persoon trekt zijn been op. Dit komt doordat beenspieren zich samentrekken. De beenspieren trekken zich samen doordat impulsen via uitlopers van bepaalde zenuwcellen de beenspieren bereiken.

Via welk type zenuwcellen komen deze impulsen in de beenspieren aan?

1/2 Reflex.
Zie figuur B 2092 van de bijlage.

De striptekening in de afbeelding geeft het testen van een reflex met een hamer, op een spottende manier weer.

Wat is de naam van de geteste reflex die in de afbeelding is weergegeven? De [invulveld] reflex

2/2 Reflex.
Zie figuur B 2092 van de bijlage.

Via welk deel van het centrale zenuwstelsel lopen de impulsen die de beweging bij de geteste reflex veroorzaken?

1/2 Reflexen bij baby's.
Zie figuur B 4340 van de bijlage.

Bij baby's komen verschillende reflexen voor. Wanneer de voetzool van een baby wordt aangeraakt, kromt hij de teentjes. Dit noemt men de Babinski-reflex.
Als een baby aan de zijkant van de mond wordt aangeraakt, treedt de zoekreflex op. Door deze reflex draait de baby het hoofdje en gaat op zoek naar iets om op te zuigen.
De zuigreflex treedt op als er iets in zijn mond terechtkomt, bijvoorbeeld de tepel (zie de afbeelding).

Bij de zoekreflex ontstaan impulsen door het aanraken van de mond.

Gaan deze impulsen via bewegingszenuwcellen naar het centrale zenuwstelsel?
En gaan deze impulsen via gevoelszenuwcellen naar het centrale zenuwstelsel?

2/4 Hernia.

Welke soort cellen zijn vooral in tussenwervelschijven te vinden?

4/4 Hernia.
Zie figuur B 3132 van de bijlage.

In de afbeelding is de wervelkolom weergegeven.

In welk gebied bevinden zich lendenwervels?

1/4 Hernia.
Zie figuur B 904 van de bijlage.

Hernia van een tussenwervelschijf is een kwaal die bij mensen kan optreden als deze schijf door bepaalde oorzaken te plat wordt en hierdoor zijn vaste plaats verliest. Doordat de tussenwervelschijf gaat verschuiven, kunnen zenuwen klem komen te zitten. Dit veroorzaakt veel pijn. Ook kan iemand daardoor de macht over sommige spieren verliezen. Door een operatie bestaat de kans dat deze verschijnselen verdwijnen. In de afbeelding geeft tekening P een deel weer van de wervelkolom van opzij gezien en tekening Q een afzonderlijke wervel van boven gezien.

Waar bevindt zich in tekening P een tussenwervelschijf?