Deze oefentoets bevat 20 vragen en is te gebruiken in een toetsplatform dat QTI 3.0 ondersteunt. De opgaven zijn gemaakt door een vakdocent Biologie van de NVON. Ideaal om leerlingen gericht te laten oefenen en hun kennis te toetsen.
20
Biologie
VO Kerndoel 31: Processen in de natuur
VMBO theoretische leerweg, 3, VMBO theoretische leerweg, 4
NVON
cc-by-sa-40
1/9 Project voeding.
Zie figuur C 329 t/m figuur C 334 (informatie 1 t/m 6) van de bijlage.
De kans op besmetting van voedsel met bacteriën kan verminderd worden door in de keuken hygiënisch te werken. Eén van de posters gaat over hygiëne.
Noem twee manieren waarop, volgens de poster, voedsel met bacteriën besmet kan raken.
afbeelding
afbeelding
afbeelding
afbeelding
afbeelding
afbeelding
2/9 Project voeding.
Zie figuur C 334 (informatie 6) van de bijalge.
Joris heeft op een zaterdag bijgehouden wat zijn moeder at. Zijn groep heeft toen berekend hoeveel kilojoules dat bevatte. Daarna vergeleken ze het met de aanbevolen hoeveelheid kilojoules.
Bereken in één decimaal nauwkeurig hoeveel procent energie Joris' moeder op die zaterdag meer binnenkreeg dan is aanbevolen.
afbeelding
3/9 Project voeding.
Joris' moeder at op deze dag meer energierijke stoffen dan aanbevolen wordt. Dat doet ze vaak in het weekend. Toch wordt ze niet dikker.
Geef hiervoor een verklaring.
4/9 Project voeding.
Twee ziekteverschijnselen zijn: constante vermoeidheid en verminderde bloedstolling. Koen heeft een tekort aan ijzer.
Welk van deze ziekteverschijnselen kan of welke kunnen bij Koen door het ijzertekort ontstaan?
5/9 Project voeding.
Als baby's gebrek hebben aan vitamine D kunnen daardoor afwijkingen ontstaan.
Wat is een gevolg van een tekort aan vitamine D?
6/9 Project voeding.
Volgens het Voorlichtingsbureau voor de Voeding eten veel Nederlanders ongezond.
Welk voedingsadvies zou moeten worden opgevolgd om dat gedrag te veranderen?
afbeelding
7/9 Project voeding.
Zie figuur C 332 (informatie 4) van de bijlage.
Informatie 4 toont de hoeveelheid ijzer die per dag voor het lichaam aanbevolen wordt. Voor vrouwen tussen de 20 en 50 jaar wordt een andere hoeveelheid aanbevolen dan voor mannen tussen 20 en 50 jaar.
Hoeveel ijzer moeten vrouwen meer binnen krijgen dan mannen van dezelfde leeftijd? Geef hiervoor een verklaring.
afbeelding
8/9 Project voeding.
Zie figuur 333 (informatie 5) van de bijlage.
Zie figuur B 3428 van de bijlage.
Maak op de bijlage een staafdiagram met de hoeveelheden eiwit, koolhydraten en vet die in de drie verschillende soorten melk voorkomen.
afbeelding
afbeelding
9/9 Project voeding.
Zie figuur C 333 (informatie 5) van de bijlage.
De drie pakken melk uit informatie 5 zijn op dezelfde dag geproduceerd. Uit de tekst op de etiketten kan afgeleid worden hoe lang de melk houdbaar is. De houdbaarheid van de pakken is verschillend.
Leg uit waardoor dit verschil in houdbaarheid wordt veroorzaakt.
afbeelding
1/2 Drink jezelf in balans.
Zie figuur B 3195 van de bijlage.
In een boek staat de volgende informatie:
Ons lichaam verliest per dag 2,5 liter water:
- via ademhalingsorganen 0,4 liter
- via spijsvertering (ontlasting) 0,1 liter
- via de huid (zweten) 0,5 liter
- via de nieren (urine) 1,5 liter
Maak met deze gegevens het afgebeelde staafdiagramin figuur B 3195 af.
afbeelding
2/2 Drink jezelf in balans.
In een boek staat de volgende informatie:
Ons lichaam verliest per dag 2,5 liter water:
- via ademhalingsorganen 0,4 liter
- via spijsvertering (ontlasting) 0,1 liter
- via de huid (zweten) 0,5 liter
- via de nieren (urine) 1,5 liter
We krijgen water binnen door:
- voedsel 0,6 liter
- verbranding in de cellen 0,4 liter
De rest van het water komt met het drinken in ons lichaam.
Hoeveel water moet je drinken om de hoeveelheid water in ons lichaam in evenwicht te houden? Leg je antwoord uit met een berekening.
-
1/22 Bron van viezigheid.
HUISHOUDENS BRONNEN VAN VIEZIGHEID.
De hygiëne in het Nederlandse huishouden laat te wensen over. Bacteriën en schimmels hebben vrij spel. Een miljoen voedselvergiftigingen per jaar zijn het gevolg van viezigheid in eigen huis. Bijna een kwart van de Nederlandse kinderen is cara-patiënt, mensen nemen onnodig griepvirussen van elkaar over en huisdieren bezorgen kleine kinderen diarree.
Het ministerie van Volksgezondheid presenteert vandaag een hygiënecode voor het huishouden. De aansluitende campagne moet een einde maken aan de onwetendheid, maar ook aan alle fabels, zoals het idee dat de koelkast een toverdoos is, zegt J. Jansen van de Inspectie Waren en Veterinaire Zaken (Inspectie W&V). 'Alsof alles wat daar eenmaal in zit, voor altijd goed blijft.'
Die koelkast wordt twee keer per jaar schoongemaakt, weet Jansen. Maar om de zaak vrij van schimmels te houden, is een wekelijks sopje noodzakelijk.
Niet alleen neemt de kennis van het huishouden af, ook zijn nieuwe levensmiddelen minder lang houdbaar. Koelverse maaltijden liggen vaak een tijdje op de hoedenplank van de auto, voordat ze in de koelkast belanden.
Een ander risico schuilt in de goede isolatie van nieuwbouwwoningen. Meestal wordt onvoldoende geventileerd, waardoor huismijt en schimmel kunnen leiden tot aandoeningen van de luchtwegen. In de jaren zestig had hooguit eentiende van de kinderen last van astma, tegenwoordig is dat een kwart.
Shirley Ferneij weet uit ervaring dat niet iedereen voldoende kennis van huis uit mee krijgt. "De kennis over hygiëne verschilt per cultuur", zegt de docente verzorging aan het Zuiderparkcollege in Rotterdam. "Leerlingen met ouders uit de Antillen of Suriname zijn goed op de hoogte. Daar is het warm en als je niet oppast heb je een probleem", zegt Ferneij. "Kinderen van Marokkaanse ouders zijn minder gewend met warm water en zeep schoon te maken."
De veelgehoorde tegenwerping dat een beetje viezigheid leidt tot meer weerstand, vindt Jansen van Inspectie W&V onzin. "Van Salmonella bestaan tweeduizend serotypen. Wil je immuun worden, dan moet je dat gericht aanpakken. Niet op goed geluk een beetje vuil eten en hopen dat je er sterker van wordt."
(De Volkskrant, 30 september 1999).
-
2/22 Bron van viezigheid.
In Nederland komt een miljoen keer per jaar voedselvergiftiging voor als gevolg van een slechte voedselhygiëne.
Welke groepen organismen zijn verantwoordelijk voor de voedselvergiftiging?
3/22 Bron van viezigheid.
Noem drie regels voor een goede voedselhygiëne.
4/22 Bron van viezigheid.
Met ons voedsel krijgen we altijd wel bacteriën binnen.
Hoe komt het dat de meeste bacteriën die met het voedsel in ons darmkanaal komen geen problemen kunnen veroorzaken?
5/22 Bron van viezigheid.
Fabrikanten van levensmiddelen kunnen allerlei conserveringsmethoden toepassen om voedselbederf tegen te gaan.
Noem 3 van deze methoden en geef bij elke methode een voorbeeld van een levensmiddel dat op deze manier beschermd wordt tegen bederf.
6/22 Bron van viezigheid.
Pasteuriseren of steriliseren zijn ook manieren om bederf, van bijvoorbeeld melk, tegen te gaan.
Wat is het verschil tussen deze twee manieren?
7/22 Bron van viezigheid.
Bij welke van deze manieren blijft melk het langste goed?
8/22 Bron van viezigheid.
Hoe is dat te verklaren?
9/22 Bron van viezigheid.
In het verleden hebben mensen tal manieren ontwikkeld om voedselbederf tegen te gaan.
Noem 3 van deze manieren, die nog niet in de tekst genoemd zijn.