Oefentoets Biologie: Voeding | VMBO theoretische leerweg, 3/VMBO theoretische leerweg, 4 | variant 5

Plantaardig of dierlijk.

Een bepaald voedingsmiddel bevat per 100 gram:

- 73 gram zetmeel,
- 9,9 gram eiwit,
- 1.0 gram vet,

Welke van de onderstaande uitspraken over de oorsprong van de bestanddelen waaruit dit voedingsmiddel bestaat, is juist?

Vlees.

Is de hoeveelheid koolhydraten in een kg vlees kleiner dan, gelijk aan of groter dan de hoeveelheid eiwitten in deze kg?

Een veganist.

Een veganist is iemand die alleen plantaardige voedingsmiddelen eet.
Kees is een veganist en wil een gezonde maaltijd samenstellen.
Hij kiest vier voedingsmiddelen in gelijke hoeveelheden uit: een bladgroente, fruit, peulvruchten en wortelen.

Met welk voedingsmiddel krijgt hij bij die maaltijd de grootste hoeveelheid eiwitten binnen?

Voeding.

Sommige mensen eten geen dierlijke producten en geen fruit.
Zij eten vooral groenten, granen en noten.

Aan welke voedingsstof of voedingsstoffen kunnen ze gebrek krijgen als ze ook geen groenten zouden eten?

Ontdekkingsreizigers.

In de zestiende eeuw bleven ontdekkingsreizigers met hun schepen soms maandenlang op zee.
Scheepsbeschuit (een soort gedroogd brood) , repen vet en gezouten vlees waren op die lange tochten het belangrijkste voedsel.
Door deze eenzijdige voeding werden veel ontdekkingsreizigers ziek; dat kwam door gebrek aan een bepaalde voedingsstof.

Wat hadden de ontdekkingsreizigers op de schepen extra moeten eten om dit gebrek tegen te gaan?

Zaden als voeding.

Iemand heeft zaden van een groot aantal verschillende planten onderzocht op de aanwezigheid van eiwitten, vetten en zetmeel.

Welke van de genoemde stoffen zal hij in deze zaden hebben aangetroffen?

Een voedingsmiddel.
Zie figuur B 2865 van de bijlage.

In de afbeelding zijn vier voedingsmiddelen weergegeven.
In de voedingsmiddelentabel staat over één van deze voedingsmiddelen onder andere het volgende:
afbeelding

Welk van de voedingsmiddelen van de afbeelding is dit?

Voedingsmiddelen.

Onderstaande tabel geeft van zes voedingsmiddelen, genummerd 1 tot en met 6, de samenstelling in procenten aan van enkele voedingsstoffen.
afbeelding

Men eet twee van deze voedingsmiddelen, van ieder 100 gram.

De grootste hoeveelheid brandstoffen wordt opgenomen met




-

Voedingsmiddelen.

Vier voedingsmiddelen van de mens zijn:

een aardappel, een krop sla, een sinaasappel en een ui.

Welk van deze voedingsmiddelen is rechtstreeks ontstaan uit een vruchtbeginsel?

Functies van voedingsstoffen.

Drie functies die voedingsstoffen kunnen vervullen zijn:

1. bouwstoffen;
2. brandstoffen;
3. reservestoffen.

Welke van deze functies kunnen door vetten worden vervuld?

Voedingsvezels.

Ter voorkoming van aandoeningen aan maag en darmen wordt wel de volgende leefregel geadviseerd: "Eet veel fruit, groenten en graanproducten zoals bruin brood en zilvervliesrijst, omdat deze producten rijk zijn aan voedingsvezels".
Voedingsvezels bestaan voor een groot deel uit cellulose.

Uit welke van de volgende delen van een plant zijn deze voedingsvezels afkomstig?

De voeding van een kind.

In onderstaande tabel staat hoeveel een kind van 8 jaar gemiddeld per dag van bepaalde voedingsstoffen nodig heeft.
Ook is vermeld hoeveel Els, een kind van 8 jaar, gedurende lange tijd gemiddeld per dag van deze stoffen opneemt.
afbeelding

Els gaat na enige tijd over vermoeidheid klagen. De dokter stelt vast dat ze bloedarmoede heeft.

Wat zou, op grond van de tabel, de oorzaak kunnen zijn?




-

Beweringen.

I. Beri-beri is een, in alle landen veel voorkomende ziekte, door gebrek aan vitamine B.
II. Scheurbuik, door gebrek aan vitamine C, komt bijna niet meer voor.

Beweringen.

I. Rachitis kwam veel voor onder kinderen in Engeland tijdens de Industriële Revolutie.
II. Nachtblindheid, door gebrek aan vitamine A, gaat altijd over in een blijvende blindheid.

Zomergriep.

Een informatiecentrum op voedingsgebied schat dat er in Nederland jaarlijks ongeveer 35 mensen overlijden aan voedselvergiftiging door bacteriën.
In de zomer komen de meeste gevallen van voedselvergiftiging voor. De mensen noemen het vaak "zomergriep".

Waardoor komt voedselvergiftiging in de zomer vaker voor dan in de winter?

1/3 Engelse ziekte.

Bij een onderzoek in een land met voedselaanvoerproblemen bleek een aantal kinderen last te hebben van Engelse ziekte.
Dit is een stoornis in de botgroei, waarbij de botten van vooral de benen de neiging hebben door te buigen.
Door een tekort aan vitamine D kan een groep belangrijke stoffen, waaruit bot is opgebouwd, niet goed uit de voeding in het bloed worden opgenomen.

Om welke groep voedingsstoffen gaat het hier?

2/3 Engelse ziekte.

Bij een onderzoek in een land met voedselaanvoerproblemen bleek een aantal kinderen last te hebben van Engelse ziekte.
Dit is een stoornis in de botgroei, waarbij de botten van vooral de benen de neiging hebben door te buigen.
Door een tekort aan een bepaalde vitamine kan kalk, waaruit bot is opgebouwd, niet goed uit de voeding in het bloed worden opgenomen.

Bij de kinderen met Engelse ziekte is dat bepaalde vitamine onvoldoende in het voedsel en/of het lichaam aanwezig.

Om welk vitamine gaat het hier?

3/3 Engelse ziekte.

Bij een onderzoek in een land met voedselaanvoerproblemen bleek een aantal kinderen last te hebben van Engelse ziekte.
Dit is een stoornis in de botgroei, waarbij de botten van vooral de benen de neiging hebben door te buigen.
Door een tekort aan een bepaalde vitamine kan de belangrijkste groep stoffen, waaruit bot is opgebouwd, niet goed uit de voeding in het bloed worden opgenomen.

Bij de kinderen met Engelse ziekte zijn dat bepaalde vitamine en de groep belangrijkste stoffen onvoldoende in het voedsel en/of het lichaam aanwezig.

Om welk vitamine gaat het hier?
Welke is die belangrijke stof?

afbeelding




-

Engelse ziekte.

Bij een onderzoek bleek een aantal kinderen last te hebben van Engelse ziekte.
Dit is een stoornis in de botgroei, waarbij de botten van vooral de benen de neiging hebben door te buigen.
Door een tekort aan vitamine D kan een belangrijke stof, waaruit bot is samengesteld, niet goed uit de voeding worden opgenomen.
Vier belangrijke groepen van voedingsstoffen zijn: eiwitten, kalkzouten, koolhydraten en vetten.
Bij de kinderen met Engelse ziekte wordt één van deze groepen stoffen niet goed vanuit de darmen in het lichaam opgenomen.

Welke van deze groepen voedingsstoffen wordt bij hen niet goed opgenomen?

"Zieke organen".

In een artikel staat het volgende:
Als de werking van organen vermindert, is dat meestal goed te merken.
Zo kunnen geheugenproblemen ontstaan bij mensen van wie bepaalde delen van de hersenen onvoldoende werken.
Bij anderen komen teveel giftige stoffen, zoals alcohol en medicijnen, in het bloed voor.
De oorzaak is dat zulke stoffen in het lichaam niet meer goed worden afgebroken.

Drie organen zijn: de alvleesklier, de lever en de maag.

In welk van deze organen vindt deze afbraak vooral plaats?