Oefentoets Biologie: Gedrag - Erfelijk-gedrag | VMBO theoretische leerweg, 3/VMBO theoretische leerweg, 4

Ontdek de digitale toets over erfelijkheid en sociaal gedrag bij dieren, gericht op studenten en onderzoekers in de biologie, met aandacht voor doodpikgedrag bij kippen en de genetische factoren die dit gedrag beïnvloeden. - 7 vragen

Aantal vragen

7

Vak(ken)

Biologie

Kerndoel(en)

VO Kerndoel 31: Processen in de natuur

Leerniveau(s)

VMBO theoretische leerweg, 3, VMBO theoretische leerweg, 4

Uitgever

NVON

Copyright

cc-by-sa-40

Erfelijkheid en Gedrag bij Dieren

Erfelijkheid bij gedrag: ja of nee?
Zie figuur B 3642 en figuur B 3643 en van de bijlage.

Geef met ja of nee aan of de volgende gedragingen grotendeels zijn bepaald door erfelijke factoren.

1. Een pasgeboren kangoeroejong kruipt de buidel van zijn moeder in en zet zich met zijn mond vast om een tepel.

2. Vogeljongen sperren hun bekken wijd open wanneer een van de ouders bij het nest landt (zie de afbeelding). Zie figuur B 3643.

3. Een parkiet geeft 'kusjes' aan zijn baasje.

4. Een kat komt naar de keuken gelopen als de koelkast opengaat.

5. Een hond geeft zijn baasje een poot (zie de afbeelding). Zie figuur B 3642.

-

afbeeldingafbeeldingafbeeldingafbeelding

Genetica en sociaal gedrag bij kippen

1/6 Doodpikgedrag.

DOODPIKKEN ZIT IN DE GENEN.

Kippenfokkers hebben door selectie in één generatie de sterfte door kannibalisme bij legkippen met eenderde verminderd. Dat lukte door de genetische veranderingen niet per kip, maar in een groep kippen te bestuderen.

Wageningse onderzoekers ontdekten dat sociale vaardigheid bij kippen grotendeels genetisch is bepaald. Dat opende de weg om een kip te fokken die vriendelijker is voor soortgenoten. Daarmee zou er een einde kunnen komen aan het verenpikken dat een serieus probleem is in de pluimveehouderij. Zonder maatregelen - zoals het wegbranden van de snavelpunt - pikken sommige vogels elkaar letterlijk dood.[...]
Pieter Bijma van Wageningen Universiteit, legt uit dat hij en zijn collega's nu een stap verder gaan in het onderzoek door niet te kijken naar het individuele dier maar naar de populatie als geheel.
Dat kan heel goed, want sociaal gedrag is per definitie van invloed op anderen, zegt Bijma. Tweederde van de totale erfelijke aanleg van sociaal gedrag wordt zichtbaar voor de hokgenoten. Dat biedt grote voordelen, aldus Bijma. Wij bekijken het effect van sociaal gedrag op hokgenoten, dat is veel makkelijker dan het individuele gedrag van een legkip bestuderen. Het gaat om het eindresultaat, en omdat we met grote aantallen werken, kunnen we dat meteen met een statistische methode wegen. In het onderzoek keken de Wageningers bijvoorbeeld niet naar het gedrag van de kip, maar alleen naar de totale voortijdige sterfte.
In het eerste experiment bleek de methode uiterst succesvol. De sterfte nam in één generatie al met eenderde af. Dat is voor fokkerijbegrippen heel veel.[...]
De vermindering van agressie door selectieve fok komt zeker ten goede aan het welzijn en de gezondheid van de legkippen. Met lieve kippen hebben pluimveehouders ook minder uitval.
Bijma verwacht dat goede resultaten kunnen worden bereikt in de varkensfokkerij, waar sociaal gedrag van dieren ook een grote rol speelt. Het genetische model van Bijma heeft overigens een bredere geldigheid. Het is niet alleen van toepassing in de veeteelt, maar ook in natuurlijke dierenpopulaties en zelfs bij planten. Bij die laatste gaat het natuurlijk niet om de invloed van sociaal gedrag, maar wel over hoe naburige planten elkaar beïnvloeden.[...]

(NRC-Handelsblad, 1 februari 2007)

Sociaal gedrag bij dieren

2/6 Doodpikgedrag.

Wat wordt verstaan onder 'sociaal gedrag'?

Doel van het onderzoek naar doodpikgedrag

3/6 Doodpikgedrag.

Wat wilden de onderzoekers met dit onderzoek bereiken?

Variatie in sociaal gedrag van kippen

4/6 Doodpikgedrag.

Waarom werd in het onderzoek niet gelet op het sociale gedrag van individuele kippen?

Doodpikgedrag bij varkens

5/6 Doodpikgedrag.

Waarom worden in het artikel ook varkens ter sprake gebracht?

Doodpikgedrag en planten

6/6 Doodpikgedrag.

Is het ter sprake brengen van planten terecht?