Oefentoets Biologie: Voortplanting | VWO 1/VWO 2/VWO 3 | variant 29

De ontwikkeling van een koolwitje.
Zie figuur B 5939 van de bijlage.

Nevenstaande afbeelding geeft in willekeurige volgorde enkele stadia weer uit de ontwikkeling van een koolwitje. De stadia zijn met verschillende vergroting getekend.

Welke volgorde van de tekeningen geeft de ontwikkeling van een koolwitje juist weer?

Een opengelegde rat.
Zie figuur A 981 van de bijlage.

In de afbeelding hiernaast zie je een opengelegde rat.

Aannemende dat het een vrouwelijke rat betreft, waar bevinden zich dan haar geslachtsorganen?

1/2 Zwangerschap.

Jantien is zwanger. De dokter informeert haar over prenataal onderzoek.
Met prenataal onderzoek kan een afwijking bij haar embryo worden vastgesteld.

Geef een voorbeeld van prenataal onderzoek waarbij een afwijking aan haar embryo kan worden vastgesteld.

2/2 Zwangerschap.

Het embryo is ontstaan na bevruchting van de eicel.

In welk deel van het voortplantingsstelsel heeft de bevruchting plaatsgevonden?

1/3 Lelietje-van-dalen.
Zie figuur A 944 van de bijlage.

Het lelietje-van-dalen komt onder andere voor in bossen.
De plant bloeit in mei en juni met witte bloemen. De bloemen verspreiden een geur.
De bladeren zijn leerachtig.

In de afbeelding is een deel van een bloem van het lelietje-van-dalen aangegeven met de letter P.

Wat is de naam van dit deel van de bloem?

2/3 Lelietje-van-dalen.

Hoe worden de bloemen van het lelietje-van-dalen bestoven?

3/3 Lelietje-van-dalen.
Zie figuur B 4786 van de bijlage.

In de afbeelding is een schematische tekening van een cel te zien van een lelietje-van-dalen.

Wat is de naam van deel P?

1/2 Geslachtshormonen.

Geslachtshormonen beïnvloeden onder andere de secundaire geslachtskenmerken.
Bodybuilders benadrukken secundaire geslachtskenmerken zoals spieropbouw en spierkracht.

Waar worden bij een man geslachtshormonen geproduceerd?

2/2 Geslachtshormonen.

Noem een secundair geslachtskenmerk van een man dat niet in de informatie genoemd is.

1/4 Syfilis.
Zie figuur A 1346 van de bijlage.

Syfilis is een ernstige soa (seksueel overdraagbare aandoening).
Als je er op tijd bij bent, is het goed te genezen.
De ziekte wordt veroorzaakt door een bacterie. Bij een vrouw met syfilis begint de infectie in de vagina. Een infectie met syfilis kan via de placenta worden overgedragen op het ongeboren kind. De infectie wordt niet overgedragen op het moment dat een eicel met een zaadcel samensmelt.
In de afbeelding zijn enkele delen van het vrouwelijk onderlichaam aangegeven met een letter.

Met welke letter wordt het orgaan aangegeven waar een eicel met een zaadcel samensmelt?

2/4 Syfilis.
Zie figuur A 1346 van de bijlage.

Met welke letter is het orgaan aangegeven waar bij een vrouw de infectie met syfilis begint?

3/4 Syfilis.
Zie figuur B 6850 van de bijlage.

Als syfilis niet bestreden wordt, verspreidt de bacterie zich in het bloed.
Bij iemand wordt bloed afgenomen. Het bloedplasma wordt onderzocht op syfilis.
In de afbeelding is te zien hoe het buisje met bloed eruit ziet nadat het is behandeld.
Drie delen van het bloed zijn aangegeven met een letter. Het doorzichtige deel met letter P, het witte deel met letter Q en het rode deel met letter R.

Welke letter geeft het deel van het bloed aan dat onderzocht wordt op syfilis?

4/4 Syfilis.

Noem een voorbehoedmiddel waarmee syfilis voorkomen kan worden.

1/2 Een kijkoperatie.
Zie figuur B 6852 van de bijlage.

Als een man klachten heeft met plassen kan er een probleem zijn met de blaas.
Tijdens een kijkoperatie wordt een buis in het lichaam gebracht.
Aan de buitenkant van de buis bevindt zich een cameraatje, waarmee de dokter in het lichaam kan kijken. In de afbeelding is te zien hoe dat in zijn werk gaat.
Ook is een doorsnede weergegeven van een deel van het mannelijk onderlichaam.

Wat is de naam van orgaan P?

2/2 Een kijkoperatie.
Zie de figuren B 6852 en B 6853 van de bijlage.

Een ontsteking van deel P kan ook weer leiden tot een ontsteking van orgaan Q.
Van een deel van de afbeelding B 6852 is een vergroting gemaakt.

Wat is de functie van orgaan Q?

1/2 De roos.
Zie figuur A 1347 van de bijlage.

Rozen bloeien vanaf half juni tot augustus.
Er zijn veel verschillende felgekleurde rozen.
De bloemen ruiken allemaal erg sterk.
In de afbeelding is een bloem van de roos te zien.

Leg uit dat de roos zich waarschijnlijk door insectenbestuiving voortplant.

2/2 De roos.
Zie figuur A 1347 van de bijlage.

Wat is de naam van deel P?

1/10 Nieuw leven.

Een eicel wordt bevrucht door een mannelijke geslachtscel. Bij planten en bij dieren groeit uit een bevruchte eicel een nieuw organisme.

Hoe heet een mannelijke geslachtscel bij dieren?
En hoe heet een mannelijke geslachtscel bij planten?

Bij dieren: [invulveld]
Bij planten: [invulveld]

2/10 Nieuw leven.
Zie figuur A 1353 van de bijlage.

Ingrid is zwanger.
Om de 28 dagen werd Ingrid ongesteld.
Op 11 mei had Ingrid de eerste dag van haar laatste menstruatie.
Op een dag daarna was de bevruchting waardoor zij in verwachting raakte.

Op welke datum was die bevruchting?