Oefentoets Biologie: Ademhaling - Borst/middenrif | VWO 1/VWO 2

Ademen aan de rekstok.
Zie figuur B 2482 van de bijlage.

Bij iemand die met het hoofd omlaag aan een rekstok hangt, kan uitademing plaats vinden onder meer door

De borstkas.
Zie figuur B 24 van de bijlage.

Het afgebeelde model stelt een gedeelte van de borstkas van de mens voor. De punten P, Q, R en S stellen aanhechtingspunten van tussenribspieren voor.

Een spier die zich samentrekt bij diepe uitademing verbindt

De borstkas.
Zie figuur B 24 van de bijlage.

Het afgebeelde model stelt een gedeelte van de borstkas van de mens voor. De punten P, Q, R en S stellen aanhechtingspunten van tussenribspieren voor.

Een spier die zich samentrekt bij diepe inademing verbindt

Long- en borstvlies.

De ruimte tussen het longvlies en het borstvlies (interpleurale ruimte) is bij zoogdieren gevuld met een lymfe-achtige vloeistof.

Wat zou er bij inademing gebeuren als deze ruimte niet met vloeistof was gevuld, maar in verbinding stond met de buitenlucht?

IJzeren long.

Een patiënt met ademhalingsmoeilijkheden kan in een ijzeren long geplaatst worden. Dit is een cilinder waarin de luchtdruk varieert tussen lager en hoger dan de buitenluchtdruk. De cilinder is luchtdicht afgesloten bij de hals, alleen het hoofd van de patiënt bevindt zich buiten de cilinder.

De ijzeren long vervult dus de functie van

In- en uitademing.

Vier beweringen over de ademhaling bij de mens zijn:

1. bij inademing wordt er lucht naar binnen gezogen, waardoor het volume van de borstholte groter wordt.
2. bij inademing wordt het volume van de borstholte groter, waardoor er lucht naar binnen wordt gezogen.
3. bij uitademing wordt het volume van de borstholte kleiner, waardoor er lucht naar buiten gaat.
4. bij uitademing gaat er lucht naar buiten, waardoor het volume van de borstholte kleiner wordt.

Welke beweringen zijn juist?

Druk bij de longen.
Zie figuur B 75 van de bijlage.

Een pneumothorax is een toestand waarbij er zich als gevolg van een opening in de borstwand lucht tussen het borstvlies en het longvlies bevindt. Hierdoor komt een long verschrompeld in de borstholte te hangen (zie tekening P) Bij een gezonde persoon wordt op drie plaatsen (zie tekening Q) de druk gemeten:

Op plaats 1: de druk van de buitenlucht;
op plaats 2: de druk tussen borstvlies en longvlies;
op plaats 3: de druk in de longblaasjes.

Wat is bij een gezonde persoon tijdens de uitademing de volgorde van de druk op de genoemde plaatsen van hoog naar laag?

Ademspieren.

Wanneer bepaalde spieren tussen de ribben zich samentrekken, gaan de ribben omhoog.

Wordt hierdoor de borstholte vergroot of verkleind?
Heeft dit inademing of uitademing tot gevolg?

afbeelding

Ribademhaling.

Bij de ribademhaling van de mens vinden de volgende processen plaats:

1. de longen worden groter.
2. de lucht stroomt de longen binnen.
3. bepaalde spieren tussen de ribben trekken zich samen.

In welke volgorde vinden deze processen plaats?

Inademing.

Bij inademing wordt de ruimte van

Ademhalingsspieren.

Bevinden zich in het middenrif spieren die een rol spelen bij de ademhaling?
En tussen de ribben?

Ademhaling.

Jan beweegt zijn middenrif en zijn ribben. Daardoor wordt de inhoud van zijn borstkas groter en haalt hij diep adem.

Door welke bewegingen van het middenrif en de ribben wordt de inhoud van zijn borstkas groter?

Spieren bij de ademhaling.

Bij een grote inspanning, zoals bij een voetbalwedstrijd, heb je soms een diepe ademhaling.

Zijn bij een zo diep mogelijke inademing de middenrifspieren samengetrokken?
En bepaalde tussenribspieren?

afbeelding

Borstkas.
Zie figuur A 473 van de bijlage.

Welke van de afgebeelde tekeningen geeft de stand van het middenrif en de ribben weer van iemand die zojuist zeer diep heeft uitgeademd?

Inademing.

Gaan bij een rechtopstaand persoon bij diepe inademing de ribben naar boven of naar beneden?
En het middenrif?

afbeelding

Inademing.

Het volume van de borstholte van een mens neemt op een bepaald moment toe tot de maximale grootte.

Wat gebeurt er hierbij met het middenrif?
En wat met de ribben?

afbeelding

Ademspieren.

Bij de ademhaling zijn onder andere spieren van het middenrif en van de buikwand betrokken.

Welke van deze spieren zijn samengetrokken bij diepe inademing en welke bij diepe uitademing?

afbeelding

Luchtdruk in de luchtpijp.

Wat gebeurt er met de luchtdruk in de luchtpijp wanneer de middenrifspieren zich samentrekken?
En wat wanneer de buikspieren zich samentrekken?

afbeelding

Uitademing.

Iemand probeert in één keer zoveel mogelijk lucht uit te ademen.

Trekken de buikwandspieren zich dan samen?
En de middenrifspieren?

afbeelding

Het middenrif.
Zie figuur B 18 van de bijlage.

De afbeelding geeft de stand van het middenrif en van de ribben weer bij zo diep mogelijke inademing en bij zo ver mogelijke uitademing. In de tekeningen 1 en 2 zie je de ribben van voren en in de tekeningen 3 en 4 van opzij.

Welke twee tekeningen is de stand van het middenrif juist weergegeven?

afbeelding

Druk door ademhaling.

Wordt bij de mens bij het begin van de ademhaling door middel van buikademhaling (middenrifademhaling) de druk in de longblaasjes groter of kleiner?
En de druk in de buikholte?

afbeelding

Het middenrif.
Zie figuur B 31 van de bijlage.

De tekening stelt schematisch de borstkas van een mens voor. Het middenrif is in twee mogelijke standen getekend (p en q). De ribben bevinden zich in beide gevallen in de laagste stand.
Over deze tekening worden twee uitspraken gedaan:

1. bij stand p van het middenrif hebben de middenrifspieren zich meer samengetrokken dan bij stand q;
2. bij stand p van het middenrif is de longinhoud groter dan bij stand q.

Is uitspraak 1 juist?
En uitspraak 2?

afbeelding

Middenrifspieren.

Als de spieren van het middenrif zich samentrekken

Het middenrif.

Welke gevolgen heeft het samentrekken van het middenrif voor de ademhaling?

Het middenrif.

Als de spieren van het middenrif zich samentrekken, ademt men (1)..... en de buikwand gaat dan naar (2).....

Welke woorden moeten op de plaatsen (1) en (2) worden ingevuld?

afbeelding

Het middenrif.

Wordt de borstholte van een mens groter als de middenrifspieren zich samentrekken?
Wordt als gevolg van deze beweging het volume van de longen groter?

afbeelding

Het middenrif.

Welk verband bestaat er bij de mens tussen inademing en beweging van het middenrif?

Een voorwerp in de luchtpijp.

Wanneer bij iemand een voorwerp in de luchtpijp terecht is gekomen, kan men dit er soms uit krijgen door op de maagstreek te duwen. Hierdoor wordt lucht via de luchtpijp naar buiten geperst.

Dat is een gevolg van het feit dat

1/2 Het middenrif.
Zie figuur A 802 van de bijlage.

Het middenrif speelt onder andere een rol bij de ademhaling. Eén van de organen die door het middenrif heen gaan, is de slokdarm.

In de afbeelding zijn enkele organen aangegeven met een letter.

Met welke letter wordt de slokdarm aangegeven?

2/2 Het middenrif.

Naast het middenrif spelen ook de ribben een rol bij de ademhaling.

In welke richting bewegen het middenrif en de ribben zich bij het inademen?

Uitademing en middenrif.

Welk verband bestaat er bij de mens tussen uitademing en beweging van het middenrif?

Hikken.

Doordat je middenrifspieren zich plotseling samentrekken, hik je.

Wat gebeurt er op dat moment met het middenrif?
En stroomt er daardoor lucht de longen in of uit?

Schema ademhaling.

Hieronder zie je een inademingsschema van de buikademhaling, maar er zit een fout in het schema.
afbeelding

- In welke regel zit de fout?
- Welk woord moet vervangen worden door welk ander woord, om het schema kloppend te maken?