Oefentoets Biologie: Huid | HAVO 1/HAVO 2/HAVO 3 | variant 3

1/4 Huid - bouw en functie.

De huid bestaat uit verschillende lagen.

Hoe heet de buitenste laag?

2/4 Huid - bouw en functie.

Hoe heet de laag direct onder de kiemlaag?

3/4 Huid - bouw en functie.

In welke laag van de huid liggen vooral de zintuigjes?

4/4 Huid - bouw en functie.

Iemand krijgt het koud en wordt bleek.

Stroomt er dan meer of minder bloed door de huid?
En ontspannen haarspiertjes in de huid zich dan of trekken ze zich dan samen?

1/2 Zweten.

Kleine kinderen zweten nog niet zoveel, maar dat verandert in de puberteit. Jongens zweten dan gemiddeld iets meer dan meisjes. Zweetlucht wordt veroorzaakt door bacteriën die stoffen in zweet afbreken. Warmte en vocht bevorderen de groei van die bacteriën.

Zweetklieren zijn kleine organen in de huid.

Noem nog twee andere orgaantjes die in de huid liggen.

1/4 Aantasting van de huid.

Een aantasting van de huid die veel voorkomt is zwemmerseczeem.
Zwemmerseczeem wordt veroorzaakt door een huidschimmel. Een infectie met deze schimmel kan je gemakkelijk oplopen in zwembaden, douches van campings en gymzalen.
De buitenste laag van de huid beschermt onder normale omstandigheden tegen het binnendringen van schimmels en andere ziekteverwekkers.
Wanneer men zich te vaak met zeep wast, wordt de bescherming van de huid tegen ziekteverwekkers verminderd, doordat het vetlaagje op de huid weggewassen wordt.

Noem nog twee andere beschermende functies van deze huidlaag.

2/4 Aantasting van de huid.

Hoe heten de orgaantjes in de huid die het vet in de huid produceren? De [invulveld]

3/4 Aantasting van de huid.

Wat is de naam van de buitenste laag van de opperhuid? Dit is de [invulveld]

4/4 Aantasting van de huid.

Meestal tast de huidschimmel de huid op de voeten aan.

Noem één oorzaak waardoor de huidschimmel meestal de huid van de voeten aantast en niet die op andere plaatsen.

1/2 Dauwworm.

Dauwworm is een huiduitslag die in Nederland bij 5% van de baby's en peuters voorkomt. 'Dauw' betekent dat de uitslag vochtig is, 'worm' geeft aan dat de uitslag ringvormig is.
De oorzaak van dauwworm is onbekend. Wel is bekend dat de haarvaten in de huid extra vocht doorlaten. Er ontstaat roodheid, zwelling en jeuk. Jeuk is meestal het gevolg van de irritatie van de vrije zenuwuiteinden in de huid: de pijnpunten. Het kind gaat door de jeuk krabben, waardoor de uitslag erger wordt.

Tot in welke laag (van binnen naar buiten) komen haarvaten voor?

2/2 Dauwworm.

Kunnen bloeddeeltjes de wanden van de haarvaten passeren?
Zo ja, welke bloeddeeltjes?

2/3 Huidproblemen.
Zie figuur B 1968 van de bijlage.

Bij een blaar is er tussen de huidlagen 1 en 2 een ruimte (aangegeven met cijfer 3) ontstaan. In deze ruimte bevindt zich helder vocht, dat uit het bloed komt.

Kunnen zich in dit vocht antistoffen bevinden?
En witte bloedcellen?

3/3 Huidproblemen.

Men kan een blaar doorprikken. Men steekt dan met een dunne naald door laag 1. Het vocht kan zo de blaar uit. Men prikt een blaar door om te voorkomen dat deze vanzelf helemaal open scheurt.

Welk probleem voor de gezondheid kan een open blaar opleveren?

1/5 Jeugdpuistjes.
Zie figuur B 2437 van de bijlage.

Door een sterke verhoorning en talgafscheiding van de huid kunnen de afvoerbuisjes van de talgklieren in de huid afgesloten raken.
In de afbeelding is een schematische doorsnede van een gezonde huid en het onderhuidse bindweefsel weergegeven.
Soms hoopt talg zich op, wat zichtbaar is als een geelwit puntje. Bacteriën zetten het zichtbare topje van de talg om in een zwarte stof. Het zwarte puntje dat zo ontstaat, wordt mee-eter genoemd. Een ontstoken mee-eter is een jeugdpuistje.
Jochem ziet bij zijn huisarts een reclamefolder over jeugdpuistjes. Daarin wordt afgeraden om de puistjes uit te drukken. "Als je ze niet uitdrukt, is de kans groter dat de huid zelf onbeschadigd blijft en dat de witte bloedcellen hun werk goed kunnen doen."
Jochems moeder, die zijn jeugdpuistjes geen mooi gezicht vindt, zegt dat hij de witte puntjes moet uitdrukken zodra ze te zien zijn. "Dan krijg je geen ontsteking van de huid."
Jochems vriendin Ellis zegt: "Je moet de puistjes niet uitdrukken. De kans is groot dat bij het uitdrukken van de puistjes bloedvaten beschadigd raken."
De reclamefolder, zijn moeder en Ellis geven Jochem een advies over jeugdpuistjes.

Wie geeft of wie geven een juiste verklaring bij hun advies?
En wat is het argument?

-

2/5 Jeugdpuistjes.

De huid regelmatig met desinfecterende (= ontsmettende) zeep wassen helpt tegen jeugdpuistjes.

Leg uit dat deze zeep door de desinfecterende werking helpt tegen jeugdpuistjes.

3/5 Jeugdpuistjes.

Wat is de functie van talg vooral?

5/5 Jeugdpuistjes.

Bij een te sterke verhoorning van de huid worden te veel huidcellen aangemaakt.

In welke laag vindt de aanmaak van deze huidcellen plaats?

1/3 Bruin worden.

Wetenschappers verdelen mensen in vier groepen als het gaat om bruin worden. Afhankelijk van het huidtype wordt iemand meer of minder bruin. Als je bruin wilt worden, kun je verbranden. In de tabel hieronder is een overzicht van de vier huidtypen weergegeven.
afbeelding

Johan heeft blond haar en lichtgroene ogen.

Welk huidtype heeft Johan?

-

2/3 Bruin worden.

In een artikel staat:
Een anti-zonnebrandmiddel vermindert de kans op zonnebrand.
Hoe lang kunt u met een anti-zonnebrandmiddel in de zon zonder te verbranden?
Vermenigvuldig het aantal minuten dat u zonder anti-zonnebrandmiddel veilig in de zon zou kunnen, met het getal van de beschermingsfactor.
Dan weet u hoe lang u met het middel in de zon kunt zonder te verbranden.

Als Johan geen anti-zonnebrandmiddel gebruikt, verbrandt hij in de middagzon na 20 minuten. Daarom smeert hij zich op een zonnige middag regelmatig in met een anti-zonnebrandmiddel. Dit middel heeft beschermingsfactor 12.

Na hoeveel tijd zal Johan dan verbranden?

3/3 Bruin worden.

Hieronder staan drie beweringen.
Geef onder de tabel aan of deze bewering juist of onjuist is.
afbeelding

bewering 1:
bewering 2:
bewering 3:

-